Reach Us +44-1477412632
All submissions of the EM system will be redirected to Online Manuscript Submission System. Authors are requested to submit articles directly to Online Manuscript Submission System of respective journal.

Otolith Dimensions-Fish Length Relations Between Of Red-Spotted Trout (Salmo trutta macrostigma (Dummeril, 1858)) in Munzur River

strong>Asiye Başusta*, Ebru İfakat Özer, Hülya Girgin

Fırat Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Temel Bilimler, Elazığ

*Corresponding Author:
Asiye BAŞUSTA
Fırat Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi
Temel Bilimler ABD 23119 Elazığ-TÜRKİYE
Tel: (+90 424) 237 00 00-4552\4527
E-mail: [email protected]
 
Visit for more related articles at Journal of FisheriesSciences.com

Abstract

In this research, otolith dimensions- fish length relations of 153 caught from Munzur River between October 2010-September 2011 have been examined. There were 47♀ and 106♂ specimens in population. Otolith length (OL), breadth (OB) and weight (OW) were measured from each specimens. Total length and weight of specimens have been ranged 18.2-38.2 cm; 77.4-656 g respectively. The length, breadth and weight of otoliths were measured from each specimens and were determined as 2.12-3.76 mm 1.17-2.12 mm 0.0001-0.0013 g respectively. There lations among total length with otolith breadth and otolit length were determined as y=20.42x – 5.604 (R² = 0.888); y=0.058x + 1.265 (R² = 0.735) respectively.

Özet:

Bu çalışmada, Munzur Nehri’nden Ekim 2010-Eylül 2011 tarihleri arasında yakalanan 153 alabalığın otolit boyutları-balık boyu ilişkileri incelenmiştir. Populasyonda 47♀ ve 106♂ birey bulunmaktadır. Her bir örnekten çıkarılan otolitlerin boyu (OB), genişliği (OG) ve ağırlığı (OA) ölçülmüştür. Örneklerin total boyları 18.2-38.2 cm, ağırlıkları 77.4-656 g, arasında dağılım göstermiştir. Her bir örnekten çıkarılan otolitlerin boyu, genişliği ve ağırlığı ölçülmüş ve sırasıyla 2,12-3.76 mm, 1.17-2.12 mm ve 0.0001-0.0013 g olarak belirlenmiştir. Total boy ile otolit genişliği ve otolit boyu arasındaki ilişki denklemleri sırasıyla y=20.42x – 5.604 (R² = 0.888); y=0.058x + 1.265 (R² = 0.735) olarak tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler:

Munzur Nehri, Salmo trutta macrostigma, Otolit, Otolit boyutları-Balık boyu ilişkisi

Keywords

Munzur River, Salmo trutta macrostigma, Otolith, Otolith dimensions-Fish length relationship

Giriş

Türkiye’nin hemen her bölgesinde alabalık bulunmasına rağmen bunların alt türleri, dağı-lımları ve ekolojik durumlarına ait bilgiler çok azdır. Kırmızı benekli alabalık olarak bilinen ve dağ alası olarak da anılan, Salmo trutta mac-rostigma (D., 1858) bir alt tür olup, vücudu me-kik şeklinde ve yanlardan hafif basıktır. Bu balı-ğın yan tarafında ve sırt bölgesinde kırmızı be-nekler bulunur. Yöremizde bu balığın yalnızca Tunceli' de bulunan sularda yaşayan endemik bir alttür olduğuna dair yanlış bir kanı mevcuttur. Oysaki bu balık Ülkemizde genel olarak; Doğu, Güney, Kuzey-Batı Anadolu ve Trakya da yayılış göstermektedir. Bu alttür Kaz dağlarında, Dic-le'ye akan Çatak çayında, Çoruh nehrinde, Ist-ranca dağlarındaki sularda, Karadeniz'e akan Köprü çayında, Toroslardaki beş konak, Zindan deresi, Aykırı çayı, Alara çayı, Eşen çayı, Seyhan nehrinin yukarı havzaları, Uludağ, Sapanca gölü, Tortum şelalesi, Munzur nehrinde bilinmektedir (Geldiay ve Balık, 1988).

Bu alttürle ilgili çalışmalar önceki yıllarda az olmakla birlikte son yıllarda artış göstermiştir. Ekingen (1976), Munzur balığının doğal bes-lenme olanaklarını, Alp vd. (2003), Ceyhan ve Göksu nehir sistemlerinde yaşayan Salmo trutta macrostigma‘nın üreme, yaş, büyüme ve bazı morfometrik özelliklerini incelemişlerdir. Duman vd.,(2011), et verimi ve kimyasal komposizyo-nunu, Becer vd., (2011), Çoruh Nehir sistemi üzerindeki derelerde yaşayan alabalıkların bes-lenme ekolojisini, Kocabaş vd., (2011), Munzur alabalığında mide içeriği ve beslenme alışkanlığı ile ilgili çalışmalar yapmışlardır.

Balıkların kemiksi yapıları ile balık boyu bü-yümesi birbiriyle ilişkilidir. Kemiksi yapıya göre değişmekle beraber en, boy, ağırlık gibi çeşitli yapı boyut ölçümlerinin alınarak bunların balık boyu ile ilişkilendirilmesi ve bu ilişkiye göre bü-yüme oranının belirlenmesi son zamanlarda yay-gın olarak sürdürülen çalışmalar arasındadır. Otolit uzunluğu ile balık uzunluğu arasındaki ilişki arkeolojik alanlarda ve mide içeriği analiz-lerinde predatör midelerinde bulunmuş otolitlerin uzunluğundan balık büyüklüğünün tahmini, ay-rıca otolit ile yaş tayini yapıldığında beklenenin dışında bir değer çıktığında, balık uzunluğundan bunun doğrulamasının yapılabilmektedir. Ayrıca otolit ağırlığı ile balık yaşının belirleneceğini bil-dirmiştir (Samsun ve Samsun, 2006).

Çeşitli balıkların otolit yapısı, otolit boyu-ba-lık boyu arasında ilişki ile ilgili birçok çalışma mevcuttur, Pleuronectes flesus luscus’ta Şahin ve Güneş (1998), Capoeta capoeta umbla’da Şen vd.,(2001), Carassius gibelio’da Bostancı (2005), Neogobius melanostomus’ta Kurt (2005), Psetta maxima’da Zengin vd. (2006), Solea lascaris’te Bostancı ve Polat (2007), Lepidorhombus bos-cii’de Bostancı ve Polat (2008) Sander lucio-perca’da Bostancı vd., (2009) tarafından yapılan çalışmalarda balık boyu ile kemiksi yapı arasın-daki ilişkiler belirlenmiştir. Fakat Salmo trutta macrostigma alttürünün otolit boyutları ve balık boyu ilişkisi ile ilgili herhangi bir çalışma mevcut değildir. Bu çalışma ile kırmızı benekli alabalığın otolit boyutları-balık boyu ilişkilerinin belirlen-mesi amaçlanmıştır.

Materyal ve Metot

Bu çalışma, Ekim 2010-Eylül 2011 tarihleri arasında Munzur Nehri’nde gerçekleştirilmiştir (Şekil 1). Elde edilen 153 alabalığın otoliti balık boyu-otolit boyutları ilişkilerinin belirlenmesi için kullanıldı. Her bir örnekten çıkarılan otolitle-rin boyu (OB), genişliği (OG) ve ağırlığı (OA) ölçüldü. Örneklerin total boyları ±1 mm hassasi-yetli ölçü tahtası ile ağırlıkları ise ±1 g hassasi-yetle ölçüldü, eşey tayini gonadların makrosko-bik incelenmesiyle yapıldı. Her bir örnekten alı-nan sagittal otolitler saf sudan geçirilerek 3% lük NaOH çözeltisinde 30 dakika bekletilerek temiz-lendi (Chugunova, 1963). Otolitlerin genişlik ve boyu Nikon marka stereo mikroskopta 10 mikron hassasiyetli mikrometrik oküler yardımıyla öl-çülmüş, otolit ağırlıkları ise (OA) ±0.0001 g has-sasiyetli terazi ile tartıldı. Otolit boyutlarına ait ölçümler iki eksen üzerinde yapıldı. Birincisi, otolit çapı ya da otolit genişliği olarak adlandırı-lan ve dorso-ventral doğrultudaki eksenin uzun-luğudur. İkinci ölçüm ise otolit uzunluğu ya da otolit boyu olarak adlandırılan, otolitin anteriör ucundan posteriör ucuna kadar olan uzunluktur. Bu ölçümler, kırık parçası olmayan otolitlerde distal yüzeyde ve aynı eksen üzerinde yapıldı. Ayrıca eşeyler arası ortalama otolit boy değerle-rinin önem kontrolü Student–t testine göre ya-pıldı.

FisheriesSciences-Munzur-River

Figure 1: Map of the province of Tunceli and Munzur River (URL, 1)

Bulgular ve Tartışma

Çalışmada Munzur Nehri’nden 47 dişi ve 106 erkek olmak üzere toplam 153 alabalık örneği incelendi. Dişilerde toplam boy ve ağırlıkları sı-rasıyla 18.2-35.2 cm, 77.4-632 g; erkeklerde ise 18.5-38.2 cm, 81-656 g arasında dağılım gös-terdi. İncelenen 153 alabalığa ait otolitlerin ağır-lıkları 0.0001-0.0013 mg; boyları 2.12-3.76 mm; genişliği 1.17-2.12 mm arasında dağılım gösterdi. Bu ölçümler otolitlerde distal yüzeyde ve aynı eksen üzerinde yapılmıştır. Yapılan çalışmalar sonucunda balık boyu-otolit boyuna ait değerler Tablo 1’de verilmiştir. Elde edilen verilerle balık boyu-balık ağırlığı, otolit boyu-otolit genişliği, balık boyu-otolit genişliği, balık boyu-otolit boyu, balık ağırlığı-otolit ağırlığına ait grafikler oluşturulmuştur (Şekil 2, Şekil 3, Şekil 4, Şekil 5, Şekil 6).

FisheriesSciences-length-otolith

Table 1: Values of fish length-otolith length of Salmo trutta macrostigma (Dumme-ril., 1858)

FisheriesSciences-lenght-fish

Figure 2: Fish lenght-fish weight relationship of trout in Munzur river

FisheriesSciences-width-otolith

Figure 3: Otolith width-otolith lenght relationship of trout in Munzur river

FisheriesSciences-width-fish

Figure 4: Otolith width-fish lenght relationship of trout in Munzur river

FisheriesSciences-lenght-fish

Figure 5: Otolith lenght -fish lenght relationship of trout in Munzur river

FisheriesSciences-fish-weight

Figure 6: Otolith weight -fish weight relationship of trout in Munzur river

Bu çalışma ile balık boyu-otolit boyu arasında yüksek korelasyonlu bir ilişki bulundu (R2=0,7352). Harkönen (1986), balık boyu-otolit boyu arasında yüksek bir korelasyon olduğunu belirtmiş ve iki parametre arasında genelde doğ-rusal bir ilişki olduğunu ifade etmiştir. Ayrıca Otolit boyu ile balık boyu arasındaki ilişkinin bi-linmesi oldukça önemlidir. Çünkü, arkeolojik alanlarda ve predatör midelerinde bulunmuş oto-litlerin uzunluğundan balık büyüklüğünün tahmin edilebilmesinde ve otolitten yaş tayini yapıldı-ğında, beklenenin dışında bir değer çıktığında, balık uzunluğundan bunun doğrulaması yapıla-bilmektedir (Echeverria, 1987).Yine bu balığa ait Otolit boyu-otolit genişliği, balık boyu-otolit ge-nişliği, balık ağırlığı-otolit ağırlığı arasında doğ-rusal bir ilişki gözlenmiş olup, güçlü bir korelas-yon görülmektedir. Balıklardaki otolit yapılarının farklı olmasından dolayı, otolitle balığın diğer yapıları arasındaki ilişkiler de türden türe deği-şiklik gösterildiği bildirilmiştir (Can, 2000). Brander (1974) ise, otolit ağırlığının balığın yaşı ile doğrudan ilişkili olduğunu belirtmiş ve bu hi-potez yavaş büyüyen populasyonlardan alınan balıkların aynı boydaki balıklara göre daha büyük otolit içermesi ile desteklenmiştir (Spratt, 1972). Otolit ağırlığının tespiti, otolit uzunluğu ve ge-nişliğinin ölçülmesine işlemine göre çok daha kolay bir teknik olmakla birlikte son yıllarda bu ilişkilerin belirlenmesinde yaygın olarak da kul-lanılmaktadır (Cardinale vd., 2000; Labropoulou ve Papaconstantinou, 2000; Newman vd., 2000; Araya vd., 2001; Pilling vd., 2003; Pino vd., 2004). Otolitler balıkların sistematik çalışmala-rında yaygın olarak kullanılmaktadır. Predatörler tarafından yenilen balıklar otolitlerinden, hatta sindirilmiş kemik ve diğer parçalarından tanımla-nabilmektedir (Akyol vd., 1997).

Student-t testine göre; Salmo trutta macros-tigma balığında erkek ve dişi bireylerin ağırlık-ları, total boyu, otolit ağırlığı ve otolit çapları arasında istatistiksel açıdan önemli bir farkın ol-madığı (P>0.05), buna karşılık otolit uzunlukları arasındaki farkın ise önemli olduğu (P<0.05) bulunmuştur.

Sonuç

Toplam 153 alabalık örneğinin total boyları ile otolit ağırlığı, boyu ve genişliği arasındaki ilişkiler belirlenmiş ve ilişki katsayıları şekillerde verilmiştir. Balığın total boyu ile otolit boyutları arasındaki ilişki denklemleri TB=0.058OB + 1.265 (R² = 0.735); TB=20.42OG – 5.604 (R² = 0.888 ) olarak tespit edilmiştir. Balık boyu ile otolit boyu arasında korelasyonu yüksek (R² =0.735 ) doğrusal bir ilişki bulunmuştur. Şekiller incelendiğinde balık boyu ve otolit boyu arasında paralellik olduğu dikkat çekmektedir. Bu neden-den dolayı birçok araştırıcı balık boyu ile otolit boyu arasındaki sıkı ilişkiye dikkat çekerek bu ilişkinin yaş tayininde kullanılma potansiyeli üze-rinde durmuşlardır.

Munzur nehrindeki alabalığın otolit boyutları ile balık boyu ilişkisi belirlenmiş fakat alabalığın başka bir populasyondaki otolit büyümesinin be-lirlendiği araştırma olmadığı için karşılaştırma yapılamamıştır. Bu çalışma, ileride yapılacak olan çalışmalara ışık tutması bakımından önem taşımaktadır.

Kaynaklar

Akyol, O., Metin, G., Ünsal, S., (1997). İzmir Körfezi’nde (Ege Denizi) sardalya (Sardina pilchardis Walbaum, 1972) balığının çatal boy-otolit boyu arasındaki ilişki. Akdeniz Balıkçılık Kongresi, İzmir, 925-929.

Alp, A., Kara, C., Büyükçapar, H.M., (2003). Reproductive biology of Brown trout, Salmo trutta macrostigma (Dumeril 1858), in a tri-butary of the Ceyhan River which flows into the eastern Mediterranean Sea, Journal of Applied Ichthyology, 19(6): 346-351. doi: 10.1111/j.1439-0426.2003.00455.x

Araya, M., Cubillos, L.A., Guzmán, M., Peñailillo, J., Sepúlveda, A., (2001). Evi-dence of a relationship between age and otolith weight in the chilean jack mackerel, Trachurus symmetricus murphyi (Nichols), Fisheries Research, 51: 17-26. doi: 10.1016/S0165-7836(00)00233-2

Becer, Z.A., Yıldırım, A., Özvarol, Y., (2011). Feeding Ecology of Various Length-Classes of Brown Trout (Salmo trutta) in Different Streams of Coruh River, Turkey, Kafkas Universitesi Veteriner Fakültesi Dergisi,. 17(3): 377-382, 2011.

Bostancı, D., (2005). Bafra Balık Gölü ve Eğirdir Gölü’nde Yaşayan Balık Populasyonlarında Opak Birikim Analizi İle Yaş Doğrulaması. Doktora Tezi, OMU Fen Bilimleri Enstitüsü, 136s.

Bostancı, D., Polat, N., (2007). Dil balığı, Solea lascaris (Risso, 1810)’te Otolit Yapısı, Oto-lit Boyutları-Balık Boyu İlişkileri ve Yaş Tayini, Fırat Üniversitesi Fen ve Mühendis-lik Bilimleri Dergisi, 19(3): 265-272.

Bostancı, D., Polat, N., (2008). Benekli Pisi, Lepidorhombus boscii (Risso, 1810)’nın Otolit Yapısı, Otolit Boyutları-Balık Boyu İlişkileri ve Yaş Tayini, Journal of FisheriesSciences.com, 2(3): 375-381. doi: 10.3153/jfscom.mug.200726

Bostancı, D. (2009). Sarı kuyruk İstavrit Trachu-rus mediterraneus (Steindachner, 1868)’un Otolit Özellikleri ve Bazı Populasyon Para-metreleri, Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 21(1): 53-60.

Bostancı, D., Yılmaz, S., Yılmaz, M., Kandemir, Ş., Polat, N. (2009). Eğirdir Gölü’nden Su-dak (Sander lucioperca L., 1758)’ın Otolit Boyutları- Balık Boyu İlişkileri ve Bazı Po-pulasyon Parametreleri, Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 21(1): 53-60.

Brander, K., (1974). The effects of age-reading errors on the statistical reliability of marine fishery modelling. In: T.B. Begenal (Ed.) The ageing of fish. Unwin Bros., Surrey.

Can, M. F., (2000). İskenderun Körfezi’ndeki Kırmızı Mercan (Pagellus erythrinus L., 1758) Balığında Otolit-Balık İlişkileri. IV. Su Ürünleri Sempozyumu, 28-30 Haziran 2000, Erzurum.

Cardinale, M., Arrhenius, F., Johnson, B., (2000). Potential use of otolith weight for the deter-mination of age-structure of Baltic cod (Gadus morhua) and plaice (Pleuronectes platessa), Fisheries Research, 45: 239-252. doi: 10.1016/S0165-7836(99)00122-8

Chugunova, N.I., (1963). Age and Growth Stu-dies in Fish. National Science Foundation, Washington, 132p.

Duman, M., Dartay, M., Yüksel, F., (2011). Munzur Çayı (Tunceli) Dağ Alabalıkları Salmo trutta macrostigma (Dumeril, 1858)nın Et Verimi ve Kimyasal Kompozisyonu. Fırat Üniversitesi Fen Bi-limleri Dergisi, 23(1): 41-45.

Echeverria, T.W., (1987). Relationship of otolith length to total length in rockfishes from Northern and Central California, Fishery Bultein, 85(2): 383-386.

Ekingen, G., (1976). Morphological Characters of Some Turkish Trouts, Fırat Üniversitesi, Elazığ Veteriner Fakültesi Dergisi, III: 98-104.

Geldiay, R., Balık, S., (1988).Türkiye Tatlı Su Balıkları, Ege Üniversitesi, Fen Fakültesi Kitaplar Serisi No:97. Bornova -İzmir

Harkönen, T., (1986). Guide to the otolits of the bony fishes of the Northeast Atlantic. Danbiu Aps. Biological consultants, Den-mark, 251pp.

Kocabaş, M., Kayim, M., Can, E., Ates, M., Kizak, V., Kutluyer, F., Demirtas N., and Serdar, O., (2011). Stomach Contents and Food Habits of Brown Trout (Salmo trutta L., 1758) in the Munzur Stream, Tur-key, Journal of Animal and Veterinary Ad-vances, 10(24): 3188-3191.

Kurt, A., (2005). Karadeniz’de yaşayan Benekli Kaya Balığı, Neogobius melanostomus (Pallas, 1814) (Gobiidae)’ta yaş tayini yön-temlerinin ve büyüme parametrelerinin be-lirlenmesi, Yüksek Lisans Tezi, OMU Fen Bilimleri Enstitüsü, 84s.

Labropoulou, M., Papaconstantinou, C., (2000). Comparison of otolith growth and somatic growth in two macrourid fishes, Fisheries Research, 46: 177- 188. doi: 10.1016/S0165-7836(00)00144-2

Metin G., İlkyaz, A.T., (2008). Use of Otolith Length and Weight in Age Determination of Poor Cod (Trisopterus minutus Linn., 1758), Turkish Journal of Zoology, 32: 293-297.

Newman, S.J., Cappo, M., Williams, D.McB., (2000). Age, growth, mortality rates and cor-responding yield estimates using otoliths of the tropical red snappers, Lutjanus erythropterus, L. malabaricus and L. sebae, from the central Great Barrier Reef, Fisheries Research, 48: 1-14. doi: 10.1016/S0165-7836(00)00115-6

Pilling, G.M., Grandcourt, E.M., Kirkwood, G.P., (2003). The utility of otolith weight as a predictor of age in the emperor Lethrinus mahsena and other Tropical fish species, Fisheries Research, 60: 493-506. doi: 10.1016/S0165-7836(02)00087-5

Pino, C.A., Cubillos, L.A., Araya, M., Sepúlveda A., (2004). Otolith weight as an estimator of age in the patagonian grenadier, Macruronus magellanicus, in Central-south Chile, Fisheries Research, 66: 145-156. doi: 10.1016/j.fishres.2003.07.003

Samsun, N., Samsun, S., (2006). Kalkan (Scophthalmus maeoticus (Pallas, 1811)) Balığının Otolit Yapısı, Yaş ve Balık Uzun-luğu-Otolit Uzunluğu İlişkilerinin Belirlen-mesi, Fırat Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, 18(2): 181-187.

Spratt, J.D., (1972). The use of otoliths to sepe-rate groups of northern anchovies. Calif. Dept. Fish Game California Department of Fish and Game, Marine Resources Technical Report, 1: 25.

Şahin, T., Güneş, E., (1998). Relationship between otolith and total lengths of flounder (Pleuronectes flesus luscus Palas, 1811) collected in eastern Black Sea Coast of Tur-key, Turkish Journal of Marine Sciences, 4: 117-123.

Şen, D., Aydın, R., Çatla, M., (2001). Relationships between fish length and oto-lith length in the population of Capoeta capoeta umbla (Heckel, 1843) inhabiting Hazar Lake, Elazığ, Turkey, Archives of Po-lish Fisheries, 9(2): 267-272.

URL-1 http://www.csb.gov.tr/iller/tunceli/index.php?Sayfa=hizmetlerliste

Zengin, M., Gümüş, A., Bostancı, D., (2006). Age and growth of the Black Sea turbot, Psetta maxima (L. 1758) (Pisces: Scophthalmidae) estimated by reading oto-liths and back-calculation, Journal of Applied Ichthyology, 22: 374-381. doi: 10.1111/j.1439-0426.2006.00743.x

Select your language of interest to view the total content in your interested language

Viewing options

Post your comment

Share This Article

Flyer image
journal indexing image
 

Post your comment

captcha   Reload  Can't read the image? click here to refresh